KÜLTÜR VE SANAT Sayı: 21
T. İş Bankası- 1994
Sf. 45- AFYON KARAHİSAR YÖRÜKLERİ
Dinar İlçesi'nin Çölovası'nda yer alan köyleri, yörüklerin yerleşmeleriyle kurulmuştur.
Başmakçı İlçesi'nin Ovacık, Yukarıbeltarla, Aşağıbeltarla ( Sarıkeçili Yörüğü ), Küllüce ( Horzum Yörüğü ), Akkeçili ( Akkeçili Yörüğü ) Köyleri yörüklerle iskân edilmiştir.
Dazkırı İlçesi'nin Örtülü ( Horzum Yörüğü ), Darıcılar ( Tekeli Yörüğü ), Kızılören, Çiftlik, Akkoyunlu, Madenler, Gökcek, Körkuyu, Kırka, Çevlik, Arıköy, Yassıören, Örtülü, Karaağaç kuyusu, Yüreğil, Sarıköy ( Sarıkeçili Yörüğü ),Ekinlik, Çığrı, Ovacık, Yandağ, Akpınar ( Sarıkeçili Yörüğü ) Köyleri yörüklerin iskânı sonucu oluşmuştur.
Dinar İlçesi'nin Yelalan, Bademler, Palaz, Yeşilçat, Pınarlı ( Sarıkeçili Yörüğü ), Yaka ( Horzum Yörüğü ), Kızıllı, Cerit Yaylası ( Cerit, Mucan Yörüğü ), Belenpınar, Tugaylı, Çakıcı ( Buhurcu Yörüğü ), Bağcılar ( Türkmen ), Çürüklü ( Türkmen ), Akpınar ( Türkmen ), Ovacık ( Türkmen ), Muratlı ( Mucan Yörüğü ), Keklicek ( Mucan Yörüğü ), Çağlayan ( Türkmen ), Çobansaray ( Türkmen ), Alacaatlı ( Türkmen ), Karakuyu ( Türkmen ), Çapalı ( Türkmen ), Bülüçalan ( Horzum Yörüğü ) ve Çiçektepe köyleri Türkmen ve Yörük yerleşimi sonucu oluşmuştur.
Evciler İçesi'nin Bostanlı ve Madenler ( Horzum Yörüğü ) Köyleri Yörüktür.
Musa SEYİRCİ
31 Ağustos 2010 Salı
30 Ağustos 2010 Pazartesi
BAYAT OYMAĞI
OĞUZLAR ( TÜRKMENLER )
Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Yayınları-1972
Sf. 232- XVII. Yüzyılda Bayat adını taşıyan bir oymağa da Kütahya Yörükleri arasında tesadüf edilmektedir.Kütahya'nın Geyikler yöresinde yaşayan bu Bayat adlı oymak II. Bayezid devrinde 53 vergi nüfusuna sahip idi.
Prof. Dr. Faruk SÜMER
Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Yayınları-1972
Sf. 232- XVII. Yüzyılda Bayat adını taşıyan bir oymağa da Kütahya Yörükleri arasında tesadüf edilmektedir.Kütahya'nın Geyikler yöresinde yaşayan bu Bayat adlı oymak II. Bayezid devrinde 53 vergi nüfusuna sahip idi.
Prof. Dr. Faruk SÜMER
BEYPAZARI
BEYPAZARI
Sf. 20- Evliya Çelebi Seyahatnamesinde gezi notları
İlk kuruluşunu bilmiyoruz. Fakat ilk fatihi Kütahya Beylerinden Germiyanoğlu Yakup Şah'ın veziri Dinar Hezar'dır. Onun için şehre Germiyan Hezar da derler.
Sf. 20- Evliya Çelebi Seyahatnamesinde gezi notları
İlk kuruluşunu bilmiyoruz. Fakat ilk fatihi Kütahya Beylerinden Germiyanoğlu Yakup Şah'ın veziri Dinar Hezar'dır. Onun için şehre Germiyan Hezar da derler.
BAKIR ÇAĞI-HÖYÜKLER
TÜRKİYE REHBERİ
Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu
SF. 495- Dinar
... Kent tarihi, İ. Ö. 3. bine değin uzanır.Dinarova, Yapağılı, Bozhöyük, Akgün, Demirli, Çapalı, Pınarbaşı, Tren Yarması, Karakuyu, Göl, Düden, İncesu, Kıyıtepe ve Tülütepe höyükleri, Avşar Köyü bağları ve Suluova İsmail Köyü höyüklerinde Bakır Çağına tarihlenen çok sayıda kalıntı bulundu. Buluntular arasında kerpiç ya da çamur duvarlı evler, ziynet eşyaları, Hitit çivi yazısı, para vb. vardır.
Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu
SF. 495- Dinar
... Kent tarihi, İ. Ö. 3. bine değin uzanır.Dinarova, Yapağılı, Bozhöyük, Akgün, Demirli, Çapalı, Pınarbaşı, Tren Yarması, Karakuyu, Göl, Düden, İncesu, Kıyıtepe ve Tülütepe höyükleri, Avşar Köyü bağları ve Suluova İsmail Köyü höyüklerinde Bakır Çağına tarihlenen çok sayıda kalıntı bulundu. Buluntular arasında kerpiç ya da çamur duvarlı evler, ziynet eşyaları, Hitit çivi yazısı, para vb. vardır.
ANADOLU'NUN TARİHİ COĞRAFYASI
ANADOLUNUN TARİHİ COĞRAFYASI-I
Türk tarih Kurumu Yayınları 2001
Sf. 10- Frigya bölgesi içinde, Hieropolis'ten ve hemen güneyindeki Laodikea'dan ( Goncalı ) doğuya doğru ilerlenerek önce, İ.Ö.V. yy da Herodotos ( VII 30 ) ve Ksenophon'un ( Anabasis 12, 6 ) zengin ve büyük bir Frigya kenti olarak niteledikleri Kolossai ( Honaz Höyüğü ) ve sonra da, tuzlu Anava ( Acıgöl ) gölünün kuzey kıyılarını izleyerek, yol üzerindeki en önemli konaklama merkezi olan Kelainai'ya ( Dinar ) varılıyordu. Büyük bir stratejik önem taşıyan kent aynı zamanda doğal güzelliklere de sahipti ve bu avantajları Akhaimenid krallarınca da iyi değerlendirilmişti. Kral Kserkses'e ( İ.Ö. 486-465 ) ait bir sarayın bulunduğu Kelainai belki Büyük Phrygia Satraplığı'nın başkentiydi. Hatta Anadolu'daki Pers işgal ordularının başkomutanı da daima burada ikamet etmekteydi. Sonraları Apameia adını alacak olan kent yollarla ilgili olarak önemini Romalılar döneminde de korudu. I. yüzyılda yaşamış ünlü coğrafyacı Strabon ( 577 ) burayı aynen şu sözlerle tanımlar:
" Apameia, Küçük Asya'nın büyük bir ticaret merkezidir ve bu kent Ephesos'tan sonra ikinci gelir; burası hem İtalya'nın hem de Yunanistan'dan gelen ticaret eşyasının genel ambarıdır.
Sf.199- Eteklerinde Apameia'nın kurulu olduğu Signia ( Akdağ ) ...
Sf. 200- Apameia kentinin sınırları içindeki sazlık bir göl olan bazen Maiandros'un kaynağı olarak anılan AULOTRENE ( AULOUKRENE ) PINARBAŞI gölü mitolojiye göre, Athena'nın kıyısında flüt çaldığı ve sonra da gölün sularında şişkin yanaklarını fark edince kızarak, flütünü fırlatıp attığı yerdi.
Sf. 205- ... gölün güneybatı ucu civarındaki Bonita ( Çardak ) ve kuzeydoğu uç yakınlarındaki Lakerion ( Dazkırı ? ) kasabaları geçildikten sonra, Phrygia'nın en ünlü kentlerinden biri olan Kelainai'ya ( Dinar ) varılır. Hitit metinlerinde adının Kuwalija olarak geçtiği sanılan kentin Midas tarafından kurulduğuna inanılmaktaydı. Büyük bir stratejik önem taşıyan kent aynı zamanda doğal güzelliklere sahipti. Bu avantajları Akhaimenid krallarınca iyi değerlendirilmişti. Kserkses'e ( İÖ. 486-465 ) ait bir sarayın bulunduğu ve Akhaimenidler'in çok önem verdikleri, belki de büyük Phrygia Satraplığı'nın başkenti olan bu büyük ve zengin kentte aynı zamanda içinden Maiandros'un ( Büyük Menderes ) aktığı geniş bir av parkı vardı. Maiandros ve Heredotos'un ( VII 26 ) Katarrektes dediği Marsyas ( Çine çayı ) ırmaklarının kaynakları da bu yörededir.
Seleukos krallarından Antiokhos Soter ( İÖ. 324-261 ) bu eski kenti düzlüğe taşıyarak yeniden kurdu ve adını da annesi Apama'ya göre Apameia ya da Apameia Kibotos olarak değiştirdi ( Liv. XXXVIII 12, 5 ). Bu yeni askeri koloni kenti, bölgeden geçen çok önemli yolların denetimini yapması yanında, özellikle bir alışveriş merkezi olarak büyük bir önem kazandı. Strabon ( 577 ) onu aynen şu sözlerle tanımlamaktadır: " Apameia, Asia'nın büyük bir ticaret merkezidir. Burada Asia'yı özel bir anlamda ( Küçük Asia ) kullanıyorum ve bu kent Ephesos'tan sonra ikinci gelir; Burası hem İtalya'nın hem de Yunanistan'dan gelen ticaret eşyasının genel ambarıdır. " İÖ. 188 yılında Romalılar ile Seleukoslar arasında yapılan ve tarihe Apameia Barışı olarak geçen antlaşma da burada gerçekleştirildi. Roma egemenliği döneminde, içinde 15 küçük kasabanın bulundu bir conventus ( yargı bölgesi ) merkezi olan kent 53 yılındaki bir depremden önemli derecede zarar görerek, bu tarihten sonra önemini yitirmeye başladı ( Tacit., Ann. XII 57 ). Hristiyanlık döneminde Psidia bölgesine bağlı piskoposluk merkezlerinden biriydi. Büyüklük açısından Ephesos ile karşılaştırılabilen bu görkemli kentten günümüze, ne yazık ki, fazla kalıntı gelebilmiş değildir. Doğal bir kayalığın batıya bakan yamacı üzerinde kurulu Hellenistik-Roma tiyatrosu ile stadion ve hamam belli başlı kalıntılarını oluşturur.
Sf. 206- Aynı yol üzerinden kuzeydoğuya doğru, kurucu olarak Akamas'ı tanıyan, Hristiyanlık döneminde Pisidia bölgesine bağlı piskoposluk merkezi durumundaki küçük Metropolis ( Tatarlı ) ve Euphorbion ( Kınık ) kasabaları geçildikten sonra, kuzeye doğru bölgenin orta kısmındaki kentlerden en tanınmışı Synnada'ya ( Şuhut ) varılır.
Sf. 211- Apameia'da yetiştirilen üzümden yapılan şarap oldukça ünlüydü ( Plinius, Naturalis Historia London 1958 )
Veli SEVİN
Türk tarih Kurumu Yayınları 2001
Sf. 10- Frigya bölgesi içinde, Hieropolis'ten ve hemen güneyindeki Laodikea'dan ( Goncalı ) doğuya doğru ilerlenerek önce, İ.Ö.V. yy da Herodotos ( VII 30 ) ve Ksenophon'un ( Anabasis 12, 6 ) zengin ve büyük bir Frigya kenti olarak niteledikleri Kolossai ( Honaz Höyüğü ) ve sonra da, tuzlu Anava ( Acıgöl ) gölünün kuzey kıyılarını izleyerek, yol üzerindeki en önemli konaklama merkezi olan Kelainai'ya ( Dinar ) varılıyordu. Büyük bir stratejik önem taşıyan kent aynı zamanda doğal güzelliklere de sahipti ve bu avantajları Akhaimenid krallarınca da iyi değerlendirilmişti. Kral Kserkses'e ( İ.Ö. 486-465 ) ait bir sarayın bulunduğu Kelainai belki Büyük Phrygia Satraplığı'nın başkentiydi. Hatta Anadolu'daki Pers işgal ordularının başkomutanı da daima burada ikamet etmekteydi. Sonraları Apameia adını alacak olan kent yollarla ilgili olarak önemini Romalılar döneminde de korudu. I. yüzyılda yaşamış ünlü coğrafyacı Strabon ( 577 ) burayı aynen şu sözlerle tanımlar:
" Apameia, Küçük Asya'nın büyük bir ticaret merkezidir ve bu kent Ephesos'tan sonra ikinci gelir; burası hem İtalya'nın hem de Yunanistan'dan gelen ticaret eşyasının genel ambarıdır.
Sf.199- Eteklerinde Apameia'nın kurulu olduğu Signia ( Akdağ ) ...
Sf. 200- Apameia kentinin sınırları içindeki sazlık bir göl olan bazen Maiandros'un kaynağı olarak anılan AULOTRENE ( AULOUKRENE ) PINARBAŞI gölü mitolojiye göre, Athena'nın kıyısında flüt çaldığı ve sonra da gölün sularında şişkin yanaklarını fark edince kızarak, flütünü fırlatıp attığı yerdi.
Sf. 205- ... gölün güneybatı ucu civarındaki Bonita ( Çardak ) ve kuzeydoğu uç yakınlarındaki Lakerion ( Dazkırı ? ) kasabaları geçildikten sonra, Phrygia'nın en ünlü kentlerinden biri olan Kelainai'ya ( Dinar ) varılır. Hitit metinlerinde adının Kuwalija olarak geçtiği sanılan kentin Midas tarafından kurulduğuna inanılmaktaydı. Büyük bir stratejik önem taşıyan kent aynı zamanda doğal güzelliklere sahipti. Bu avantajları Akhaimenid krallarınca iyi değerlendirilmişti. Kserkses'e ( İÖ. 486-465 ) ait bir sarayın bulunduğu ve Akhaimenidler'in çok önem verdikleri, belki de büyük Phrygia Satraplığı'nın başkenti olan bu büyük ve zengin kentte aynı zamanda içinden Maiandros'un ( Büyük Menderes ) aktığı geniş bir av parkı vardı. Maiandros ve Heredotos'un ( VII 26 ) Katarrektes dediği Marsyas ( Çine çayı ) ırmaklarının kaynakları da bu yörededir.
Seleukos krallarından Antiokhos Soter ( İÖ. 324-261 ) bu eski kenti düzlüğe taşıyarak yeniden kurdu ve adını da annesi Apama'ya göre Apameia ya da Apameia Kibotos olarak değiştirdi ( Liv. XXXVIII 12, 5 ). Bu yeni askeri koloni kenti, bölgeden geçen çok önemli yolların denetimini yapması yanında, özellikle bir alışveriş merkezi olarak büyük bir önem kazandı. Strabon ( 577 ) onu aynen şu sözlerle tanımlamaktadır: " Apameia, Asia'nın büyük bir ticaret merkezidir. Burada Asia'yı özel bir anlamda ( Küçük Asia ) kullanıyorum ve bu kent Ephesos'tan sonra ikinci gelir; Burası hem İtalya'nın hem de Yunanistan'dan gelen ticaret eşyasının genel ambarıdır. " İÖ. 188 yılında Romalılar ile Seleukoslar arasında yapılan ve tarihe Apameia Barışı olarak geçen antlaşma da burada gerçekleştirildi. Roma egemenliği döneminde, içinde 15 küçük kasabanın bulundu bir conventus ( yargı bölgesi ) merkezi olan kent 53 yılındaki bir depremden önemli derecede zarar görerek, bu tarihten sonra önemini yitirmeye başladı ( Tacit., Ann. XII 57 ). Hristiyanlık döneminde Psidia bölgesine bağlı piskoposluk merkezlerinden biriydi. Büyüklük açısından Ephesos ile karşılaştırılabilen bu görkemli kentten günümüze, ne yazık ki, fazla kalıntı gelebilmiş değildir. Doğal bir kayalığın batıya bakan yamacı üzerinde kurulu Hellenistik-Roma tiyatrosu ile stadion ve hamam belli başlı kalıntılarını oluşturur.
Sf. 206- Aynı yol üzerinden kuzeydoğuya doğru, kurucu olarak Akamas'ı tanıyan, Hristiyanlık döneminde Pisidia bölgesine bağlı piskoposluk merkezi durumundaki küçük Metropolis ( Tatarlı ) ve Euphorbion ( Kınık ) kasabaları geçildikten sonra, kuzeye doğru bölgenin orta kısmındaki kentlerden en tanınmışı Synnada'ya ( Şuhut ) varılır.
Sf. 211- Apameia'da yetiştirilen üzümden yapılan şarap oldukça ünlüydü ( Plinius, Naturalis Historia London 1958 )
Veli SEVİN
AFYONKARAHİSARLI ŞAİRLER, YAZARLAR, HATTATLAR
AFYON KARAHİSAR'LI ŞAİRLER YAZARLAR HATTATLAR
İpek Matbaası 1971
Sf. 68- Sandıklılı Fikri
... Daha sonra Dinar'da öğretmenlik yaptı. Tarikata katıldı. Bundan sonra da divanını yazmaya başladı. Alfabe sırasıyla yazdığı Divanının Dinar'da Emeksizoğlu Hasan Efendi'de olduğu söylenmektedir. Bu zat divanı bastırmamıştır. Şairin el yazısıyla muntazam bir şekilde yazdığı müsvettelerin ne olduğu bilinmemektedir.
...
1904 yılında Dinar'da ölmüştür.
Sf. - Hüseyin Efendi ( Dinarî )
Afyon Karahisar'a bağlı Dazkırı İlçesi(nin Kemişi köyünde doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Tahsilini bitirdikten sonra Burdur'a gitmiş ve ölünceye değin orada kalmıştır.
Hüseyin Efendi Burdur'da çeşitli medreselerde öğretmenlik yapmış ve burada birçok eser yazmıştır.
Eserlerinde Dinarî mahlasını kullanmış ve daha çok bu mahlasla anılmıştır.
Bursalı Tahir'in Osmanlı Müellifleri ( C: 1 sayfa: 309 ) adlı eserinde de belirttiği üzere, Hüseyin Efendi 1876 yılında Burdur'da ölmüştür.
Bilinen eserleri şunlardır
1- Haşiye-i Kazimir
2- Haşiye-i Celel
3- Risale-i Ruh
4- Risale-i Nefis
İrfan Ünver NASRATTINOĞLU
İpek Matbaası 1971
Sf. 68- Sandıklılı Fikri
... Daha sonra Dinar'da öğretmenlik yaptı. Tarikata katıldı. Bundan sonra da divanını yazmaya başladı. Alfabe sırasıyla yazdığı Divanının Dinar'da Emeksizoğlu Hasan Efendi'de olduğu söylenmektedir. Bu zat divanı bastırmamıştır. Şairin el yazısıyla muntazam bir şekilde yazdığı müsvettelerin ne olduğu bilinmemektedir.
...
1904 yılında Dinar'da ölmüştür.
Sf. - Hüseyin Efendi ( Dinarî )
Afyon Karahisar'a bağlı Dazkırı İlçesi(nin Kemişi köyünde doğdu. Doğum tarihi bilinmemektedir. Tahsilini bitirdikten sonra Burdur'a gitmiş ve ölünceye değin orada kalmıştır.
Hüseyin Efendi Burdur'da çeşitli medreselerde öğretmenlik yapmış ve burada birçok eser yazmıştır.
Eserlerinde Dinarî mahlasını kullanmış ve daha çok bu mahlasla anılmıştır.
Bursalı Tahir'in Osmanlı Müellifleri ( C: 1 sayfa: 309 ) adlı eserinde de belirttiği üzere, Hüseyin Efendi 1876 yılında Burdur'da ölmüştür.
Bilinen eserleri şunlardır
1- Haşiye-i Kazimir
2- Haşiye-i Celel
3- Risale-i Ruh
4- Risale-i Nefis
İrfan Ünver NASRATTINOĞLU
AFYONKARAHİSAR KÜTÜĞÜ
AFYONKARAHİSAR
KÜTÜĞÜ
Sf. 191- ...
Ancak H. 1270/M. 1853/54 senesine ait kazaların tahmini mahsulat miktarı ile
kaza nüfuslarını gösteren bir defterden Geyikler, Şeyhli, Dazkırı ve Çal
civarının Karahisar-ı Sahip Sancağına dahil edilerek yeni kazalar ihdas
edildiği anlaşılmaktadır.
BA, MAD, nr.
19505, s. 1-5
Sf.
?? sf ekle
Aulotrene: Eldere Köyü
Marsyas Nehri: Suçıkan
Obrimos Nehri: Şeyh Arap Suyu
Orgas Nehri: Norgas Çayı
Paradaios: Av Bahçesi ( Apameia )
Polynteri: Alparslan Okçular
Therma Kaynakları: Ilıca
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)